Dlaczego warto oczekiwać od kontrahenta podpisu na fakturze VAT

Dlaczego warto oczekiwać od kontrahenta podpisu na fakturze VAT

Obecnie obowiązujące przepisy podatkowe nie uzależniają już ważności faktury VAT od podpisu nabywcy towaru bądź usługi (albo osoby upoważnionej do odbioru faktury VAT). O ile stan ten jest korzystny na poziomie obrotu gospodarczego w szerokim rozumieniu – ułatwia, usprawnia i przyśpiesza go, zwłaszcza kiedy dostawca i nabywca towaru/usługi nie mają fizycznej możliwości spotkania się albo wiązałoby się to z kosztami nieuzasadnionymi ze względu na przedmiot samej transakcji, o tyle może to prowadzić do trudności procesowych jeżeli mimo wykonania usługi albo dostarczenia towaru nabywca nie wywiązuje się z obowiązku z zapłaty w przewidzianym terminie płatności.

 

W przypadkach kiedy po upływie terminu płatności nabywca nie wykazuje jakiejkolwiek woli spłaty zobowiązania, to jest unika kontaktu z dostawcą i nie zajmuje żadnego stanowiska po otrzymaniu wezwania do zapłaty albo będąc już w opóźnieniu z płatnością składa deklaracje spłaty, z których nie wywiązuje się albo też jego propozycja spłaty rażąco wykracza poza zakres pola do negocjacji akceptowanego przez dostawcę (np. zobowiązanie, które winno być uregulowane w terminie 7 dni od daty wystawienia faktury VAT, nabywca chciałby uregulować w ratach rozłożonych na 5 lat, na co dostawca się nie godzi), w pełni uzasadnione jest dążenie dostawcy do sprawnego załatwienia sprawy na poziomie postępowania sądowego, aby jego płynność finansowa nie została trwale zaburzona.

 

Zważywszy na dostępne moment niniejszej porady rodzaje postępowań cywilnych w przypadku zobowiązań pieniężnych, najkorzystniejszą formą jest postępowanie nakazowe i wydawany w nim nakaz zapłaty. W przypadku wniesienia pozwu zawierającego wniosek o wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym (z dowodami uzasadniającymi wydanie takiego nakazu) pozwany (nabywca) otrzymuje odpis pozwu dopiero wraz z nakazem zapłaty, a więc z już wydanym orzeczeniem, co znacznie przyśpiesza postępowanie, zwłaszcza jeżeli pozwany nie chce dobrowolnie wywiązać się ze spłaty zobowiązania, gdyż, np. nigdy takiej woli nie miał, nie posiada w ogóle środków pieniężnych, które mogą mu to umożliwić albo posiadane środki pieniężne kieruje na spłatę innych zobowiązań.

 

Nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym można uzyskać w oparciu o kilka podstaw, m.in. podpisaną przez nabywcę fakturę VAT, którą kwalifikuje się jako „zaakceptowany przez dłużnika rachunek”. Brak podpisu nabywcy może prowadzić do konieczności rozpoznania sprawy w postępowaniu upominawczym. W takim przypadku nakaz zapłaty nie ma już takiej doniosłości prawnej jak nakaz zapłaty wydany postępowaniu nakazowym, ponieważ z chwilą wniesienia od niego sprzeciwu traci moc w zaskarżonej części.

 

Wskazując na zalety nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu nakazowym należy zacząć od faktu, iż z chwilą wydania stanowi on tytuł zabezpieczenia. W praktyce oznacza to, że już w momencie otrzymania odpisu takiego nakazu, dostawca lub jego pełnomocnik może sporządzić wniosek o zabezpieczenie roszczenia pieniężnego i skierować go do komornika, zaś ten w oparciu o taki wniosek może, np. dokonać zabezpieczenia środków pieniężnych na rachunkach bankowych nabywcy, co uniemożliwi nabywcy swobodne dysponowanie tymi środkami z pominięciem zobowiązań wobec dostawcy albo też zabezpieczyć towar czy inne ruchomości znajdujące się w posiadaniu nabywcy. Odnalezione środki pieniężne zostają przekazane przez komornika na depozyt sądowy, a więc hipotetycznie możliwa jest sytuacja, że jeszcze przed uprawomocnieniem się nakazu zapłaty, środki pieniężne będą już w całości zabezpieczone na depozycie sądowym.

 

Kolejna kwestia to zaskarżalność nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu nakazowym – tutaj sam fakt odwołania się przez pozwanego (nabywcę) od nakazu, tj. wniesienia zarzutów od nakazu zapłaty, nie powoduje uchylenia nakazu, a więc nakaz dalej stanowi tytuł zabezpieczenia i postępowanie zabezpieczające może być prowadzone równolegle z postępowaniem w przedmiocie owych zarzutów. Jeżeli pozwany (nabywca) nie wniesie zarzutów, nakaz uprawomocnia się a następnie na wniosek powoda (dostawcy) może zostać zaopatrzony w klauzulę wykonalności, co otwiera mu drogę do skierowania do komornika wniosku o wszczęcie egzekucji, gdzie jeżeli poprzedzało ją postępowanie zabezpieczające, w ramach którego doszło do zabezpieczenia całości bądź części dochodzonego roszczenia pieniężnego, postępowanie egzekucyjne umożliwi przekazanie środków pieniężnych zgromadzonych na depozycie sądowym wierzycielowi (dostawcy) albo sprawniejszą egzekucję z zabezpieczonych ruchomości nabywcy (towaru, sprzętu, pojazdów).

                                                                                                                                 

Warto zaznaczyć, że nakaz zapłaty wydany na podstawie weksla lub czeku jest jeszcze bardziej korzystny dla powoda (dostawcy), bowiem z upływem terminu do zaspokojenia roszczenia (dwa tygodnie od dnia doręczenia nakazu pozwanemu) staje się natychmiast wykonalny, co umożliwia nadanie mu klauzuli wykonalności i prowadzenie na jego podstawie postępowania egzekucyjnego, a w efekcie pełne zaspokojenie roszczenia powoda (dostawcy), nawet jeżeli pozwany (nabywca) wniósł zarzuty od nakazu i sprawa nie została jeszcze prawomocnie rozstrzygnięta przez sąd.

 

Podsumowując: o ile jest to możliwe, zwłaszcza w transakcjach z kontrahentami, z którymi dostawca nie ma historii współpracy albo ma podstawy twierdzić, że istnieje ryzyko braku terminowej spłaty, warto dążyć do uzyskania podpisu nabywcy (najlepiej czytelnego), co najmniej na fakturze VAT. W tym celu warto uprzednio zapoznać się z zasadami reprezentacji danego podmiotu, aby ustalić kto może w jego imieniu złożyć taki podpis. 

Autor porady:
Data utworzenia:
19.02.2020
Wyślij wiadomość

Wiadomość jest przekazywana bezpośrednio do wybranego radcy prawnego

Administratorem danych osobowych jest Okręgowa Izba Radców Prawnych w Warszawie, ul. Żytnia 15 lok. 16, 01-014 Warszawa. Podanie danych w celu realizacji kontaktu i odpowiedzi jest niezbędne. Kliknij tutaj jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej o przetwarzaniu Twoich danych osobowych.